Men vergeet zeer snel dat het er slecht aan toe gaat in andere delen van de wereld. Hongersnood, oorlog, geen vrijmeningsuiting, gebrek aan basisrechten, enz.  Er zijn tientallen redenen waarom iemand uit een land emigreert om vervolgens ergens anders te immigreren. Mijn familie verhuisde uit Rwanda naar België omdat de situatie onveilig werd. Sinds ik naar school ging, vertelde mijn ouders me altijd om mijn best te doen, want “je hebt veel meer geluk dat je nichtjes en neefjes nog in Rwanda; je moet laten zien wat voor talenten je hebt; zoveel kansen zouden wij niet meer krijgen”.

  • The Push-factor

Het volledig verhaal over waarom mijn ouders België kozen als eindbestemming weet ik niet, dat hebben ze me nooit verteld. Ook vertelde ze nooit iets over wat voor gruwel er gebeurd is de voorbije jaren in Rwanda. Dat heb ik zelf ondernomen doordat ik altijd maar de vraag kreeg waarom ze vertrokken naar België en waarom ze België kozen. Hierbij een zeer beknopte geschiedenisles van Rwanda vanaf de kolonisatie tot en met de genocide.

Rwanda is voor 26 jaar een kolonie geweest van Duitsland tot dat België het overnam van 1916 t.e.m. 1962. De segregatie van de bevolking werd definitief gevormd in 1934-1935. Tutsi’s waren degene die er lichter uitzagen, langer waren qua lengte, meer koeien bezaten en daardoor ook meer autoriteiten en macht kregen. Dit waren allemaal veronderstellingen. De Hutu’s werden daardoor gezien als de minderheid. Jaren gaan voorbij, Hutu’s hebben steeds minder kansen tegenover de Tutsi’s en dat ging door tot in 1990 wanneer Hutu’s de macht proberen te nemen en plannen bedachten om de Tutsi’s macht over te nemen. In 1994 vond de genocide plaats in Rwanda. Veel Tutsi werden om het leven gebracht door Hutu’s. Geschat zijn er tussen 500 000 tot 1 miljoen mensen omgekomen tijdens een periode van zo’n 100 dagen. Niet alleen Tutsi’s, maar ook Hutu’s kwamen om in dit donker moment uit de geschiedenis van Rwanda. De situatie was niet veilig en daarom vertrokken mijn ouders samen met vele andere Rwandezen. Waarom zij België kozen boven alle andere landen waar ze naartoe konden, weet ik niet.

Twintig jaar, twee jaar geleden, na de genocide trokken er Belgische journalisten van VTM naar Rwanda om wat te spreken met de bevolking die er nog leeft en hoe de situatie was. Dat was de allereerste keer dat ik iets vernam over de genocide. De reporter vroeg hoe het was om te leven met iemand die je familie uitgemoord zou hebben en de vrouw antwoordde dat ze geen keuze had en wat er gebeurd was in het verleden was gebeurd, en nu kijkt ze naar de toekomst.

  • Hoezo weet jij niets over de manier hoe je ouders zijn gekomen?!

Door de reactie van mijn ouders te zien wanneer er iets besproken werd over de burgeroorlog, vond ik het niet nodig om te vragen wat er exact gebeurd is. Ik ben een zeer nieuwsgierig mens, maar ik wist dat ik niet al te veel vragen mocht stellen over hoe het was in Rwanda. Dat liet ik aan mijn ouders over. Zij kozen ervoor wanneer zijn iets kwijt wouden over hun jeugd, hoe zij opgroeide en hoe zij naar België gekomen zijn. Wanneer ik klaagde over mijn uniform, vertelde mama me hoe zij kort haar moest zijn op school en hoe veel meer vrijheid ik heb. Wanneer ik niet naar de kerk wou gaan “omdat het zo ver was” -het was maar twee minuten van ons huis- gaf ze me een preek over hoe zij elke zondag naar de kerk op de berg moest wandelen. Als één van mijn broers of ik iets niet wouden eten omdat we het niet lekker vonden, zei ze soms dat wij familie hebben dat sommige dagen maar twee maaltijden kunnen eten.

Mijn ouders vertrokken uit hun vaderland naar een onbekend land, ze spraken alleen maar Engels (alleen mijn vader) en Frans. Ze moesten helemaal van 0 hun levens herbeginnen, in een plek waar ze niemand kende. De cultuur was redelijk onbekend, ze wisten wel dat België bekend stond voor hun chocolade en bier, maar over het algemeen moesten ze nog veel bijleren. Zij waren één van de weinige vluchtelingen die extra hulp kregen van mensen die heel hun levens in België hebben doorgebracht.

  • Maar waar kom je écht vandaan?

In andermans oren klinkt het nog a vreemd wanneer ik zeg: “Hey, ik ben Ange uit Antwerpen.”, maar dit is het enige wat ik ken. Dit is wie ik ben. Een 18-jarige Rwandees meisje dat in België geboren is. Ik ben opgegroeid geweest met de Belgische/Antwerpse cultuur, met wat inbreng uit de Rwandese cultuur. Ik zag mezelf altijd als Belg, want dit was het enigste wat ik wist. Vraag niet aan mensen die eruit zien alsof ze een andere origine hebben waar ze écht vandaan komen, dat bepalen ze wel zelf. Ik besef dat ik in een land geboren ben waar mijn etniciteit zich in de minderheid bevind, maar dat houdt natuurlijk niet tegen dat ik mezelf beschouw als een deel van de meerderheid. Ik zou zelf ook altijd gewoon zeggen dat ik uit Antwerpen kom, maar ik weet dat ik altijd de vraag: “Maar waar kom je écht vandaan?” zal krijgen.

Ik ben het echt wel een beu. Ik begrijp het wanneer iemand het vraagt uit curiositeit, maar in de meeste gevallen is het jammer genoeg niet… En dat frustreert me, dit zorgt ervoor dat we maar niet geaccepteerd worden in de samenleving. We worden altijd verwezen als “die negers” of “de zwarte” want men weet maar niet beter. Men weet niet of “die zwarte” naar school gaat of überhaupt Nederlands spreekt, want ze zien eruit alsof ze zich niet geïntegreerd hebben in de samenleving, ook al lopen ze rond in een schooluniform en spreken ze Nederlands. Ja, mensen spreken me aan in het Frans of Engels ook al hoor ik hun Vlaams accent -mijn Frans is zelfs niet eens zo goed- alsof zij op voorhand weten welke taal ik het beste bemachtig. Wat doe ik? Ik beantwoord hun vraag in het Nederlands met mijn Vlaams accent. Je moet hun gezichten eens zien wanneer ze mijn reactie horen: allemaal zo verbaasd, alsof ze iets compleet nieuw hebben gezien. Soms worden ze er zelfs perplex van. Perplex van een 18-jarig meisje dat heel haar leven in Antwerpen doorbracht.

Bedankt om me altijd deze vraag te stellen, want nu voel ik me meer Rwandees dan ooit. Hier ben ik trots op en niets, zelfs de meest racistische mens op aarde, kan dit van me afnemen. Dus aan allen die vragen waar ik écht vandaag kom: “Hey, Ik ben Ange uit België én Rwanda.”

12622568_10153787663984376_1787333059737035903_o
Waving at those who won’t believe when I say: i’m from Antwerp :)))

 

PS. Deze video laat in een zeer perfecte manier zien hoe het voelt om zo’n vraag te krijgen, veel kijkplezier! klink hier op het te bekijken.

 

 

 

 

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s